PRÓŻNIA NIEDOSKONAŁA
CZYLI UROJONE DWUDZIESTOLECIE
Rok 2009 upływa pod znakiem obrządku wielkich podsumowań, w tym także podsumowywania ostatniego dwudziestolecia w literaturze – serii już odbywających się i zapowiadanych konferencji naukowych towarzyszą wydawane kolejno tematyczne numery czasopism literackich oraz dyskusje ożywiające łamy dzienników i tygodników. „Dekada Literacka” postanowiła także wziąć udział w tym rytuale, acz w nieco inny sposób.
Zwróciliśmy się do krytyków i badaczy literatury z zachętą, by opisali utwory, które w ostatnim dwudziestoleciu nie powstały, a które mogły były zostać napisane, lub które nasi autorzy chętnie by przeczytali. Tytuł niniejszego numeru – Próżnia niedoskonała, czyli urojone dwudziestolecie – nawiązuje oczywiście wprost do konceptu Stanisław Lema, pośrednio zaś do długiej tradycji pisania recenzji z nieistniejących książek. Kolejny numer naszego czasopisma przynosi zatem nie tyle opowieść o tym, co było, o tym, co bezpośrednio stwarza naszą współczesność, lecz raczej – jak chciałby autor
Próżni doskonałej i
Wielkości urojonej – o tym, czego się chce, ale czego się nie ma. Pożytek z tego łagodnego flirtu z niebytem jest co najmniej dwojaki: powołanie do życia – dzięki uwolnieniu inwencji krytyków – wirtualnej serii utworów wypełniających stworzone tym samym luki w rodzimej produkcji literackiej, ale i nowe oświetlenie książek rzeczywiście istniejących.
Systematyczność pedanterii czy żartu? – osąd pozostawiamy Szanownemu Czytelnikowi.
Redakcja
[Marta Niebkiewicz,
Wirujący stolik, Oficyna Junta Juje, Koszalin 1999]
MACIEJ URBANOWSKI,
Płonące dusze - 10
[Jerzy Kozarzewski,
Czarne płomienie. Powieść, Wydawnictwo Antykwariat, Poznań 2004]
BOGDAN ROGATKODebiut Artura Kaniowskiego, czyli o nietypowym wywiadzie z byłym wojewodą - 14
[Artur Kaniowski,
Niedokończona historia, Wydawnictwo M.M., Kraków 2009]
JAROSŁAW URBANIUKDemokracja, godność i koryto - 24
[Teresa Torańska,
Będziemy, Świat Książki, Warszawa 2009]
MARTA MIZURONiekończąca się krucjata - 28
[Krzysztof Soja,
Pogromca, Wydawnictwo Na Bakier, Wrocław 2001]
MARTA WYKAOdkrycie - 32
[Katarzyna Szybińska,
Opowieści na wynos, Wyd. Lampa i Iskra Boża, Warszawa 2009]
JOANNA ORSKAGenialny upadek - 38
[Andrzej Sosnowski,
Lisette. Komedia tragiczna w trzech aktach i dwudziestu czterech scenach z towarzyszeniem chóru mnichów, Biuro Literackie, Wrocław 2006]
TERESA WALASSmuga cienia, smuga światła - 46
[Ewa Lass,
Urodziny, Wydawnictwo Literackie, Kraków 2000]
ROBERT OSTASZEWSKIBaw się… i zabijaj! - 52
[Tomasz Mizuro,
Stowarzyszenie wesołych straceńców, Wydawnictwo Debet, Katowice 2008]
ANNA POCHŁÓDKAMiasto – nocą - 58
[Krystyna Kulesza,
W mroku dnia, Wydawnictwo Razz, Warszawa 2003]
PIOTR MICHAŁOWSKIW stronę powieści totalnej - 62
[Jarosław Szadziej,
Lustrzany kameleon, Kurpiepress S.A., Kolekcja Prozy XXI wieku
Ostrołęka 2009]
Rozmowa z udziałem STEFANA CHWINA, JERZEGO JARZĘBSKIEGO, MARIANA STALI, MAŁGORZATY SUGIERY, MARTY WYKI
Jan Błoński. Portret wielokrotny - 70
GRZEGORZ KRZYMIANOWSKILittell
vs cywilizacja. Notatki z procesu - 94
TOMASZ WIERUSZ WALKNOWSKIPiekło to my... - 102
[Jonathan Littell,
Łaskawe, Wydawnictwo Literackie, Kraków 2008]
STANISŁAW STABROPoezja na dwa instrumenty - 106
[Wojciech Kass, Krzysztof Kuczkowski,
Pieśń miłości, pieśń doświadczenia, Bydgoszcz 2006]
ARKADIUSZ WIERZBA
Niewolnicy swoich czasów: Škvorecký i Vaculík - 110
[Josef Škvorecký,
Przypadki inżyniera ludzkich dusz, Pogranicze, Sejny 2009; Ludvík Vaculík,
Świnki morskie, Drama, Poznań 2008]
BOGDAN ROGATKO
Nowoczesny ślad Przybyszewskiego - 115
[Gabriela Matuszek,
Stanisław Przybyszewski – pisarz nowoczesny. Eseje i proza – próba monografii, Kraków 2008]
PAULINA MAŁOCHLEB
Kraje, których już nie ma - 121
[Martin Pollack,
Dlaczego rozstrzelali Stanisławów, przeł. Andrzej Kopacki, Wydawnictwo Czarne, 2009]
DOROTA KOZICKA
Musimy się jakoś różnić… - 126
[Robert Ostaszewski,
Etapy, Olsztyn 2008]
PIOTR SOBOLCZYK
Prawo pożądania Chrystusa - 131
[Bogusław Kierc,
Cło, Biuro Literackie, Wrocław 2008]
PAULINA MAŁOCHLEB
I ♥ NH, czyli starość junaka - 136
[Renata Radłowska,
Nowohucka telenowela, Wydawnictwo Czarne, 2008; Katarzyna Kobylarczyk,
Baśnie z bloku cudów. Reportaże nowohuckie, Wydawnictwo Jagiellonia, Kraków 2009]
ŁUKASZ MACIEJEWSKI
Dobry Amerykanin. O kinie Stevena Soderbergha - 142
MAŁGORZATA RUDA
Pijacy, czyli kłopoty z tym, co jest grane - 150
[
Pijacy według Franciszka Bohomolca, adaptacja, reżyseria i opracowanie muzyczne Barbara Wysocka, Narodowy Stary Teatr w Krakowie]
MAGDALENA BIŃCZYCKA
Wchodząc na drogę herbaty… - 156
[
Ichigo ichie. Spotkanie z czarką japońskiej herbaty, Kraków 20 stycznia – 3 maja 2009, Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha]
WOJCIECH GRUCHAŁA
WIERSZE - 164
TOMASZ CIEŚLAK-SOKOŁOWSKI
Zaplecze polskiej poezji. Komentarz do wierszy Wojciecha Gruchały - 168
WOJCIECH GRUCHAŁAOdpowiedź na ankietę - 169
hmCamera obscura - 170
